
شاید متوجه شده باشید که بازار آهن توی یکی دو هفته اخیر، یه جورایی دچار سکوت سنگینی شده. نه خبری از رونق خرید هست، نه رشد چشمگیر قیمت. اما پشت این سکوت، یه اتفاق مهم داره میافته: تولید فولاد در کشور بهطور محسوسی کاهش پیدا کرده.
این فقط یه حدس یا شایعه نیست؛ آمار رسمی هم این موضوع رو تأیید میکنه. بر اساس گزارش انجمن جهانی فولاد، تولید فولاد خام کشور در سهماهه نخست سال ۲۰۲۵ میلادی حدود ۷.۳ میلیون تن بوده که این رقم نسبت به مدت مشابه سال قبل ۱۲.۸ درصد کاهش داشته. طبق گفته فعالان بازار آهن بعضی از کارخانهها فقط با 50 درصد ظرفیت کار میکنن، که این یعنی دارن از نصف ظرفیت واقعیشون برای تولید استفاده میکنن.
چی باعث این افت شده؟
دلایل زیادی برای این وضعیت وجود داره، ولی چند تا از مهمترینهاش رو اینجا بررسی میکنیم:
- محدودیت انرژی (برق)
محدودیتهای انرژی (بهخصوص برق) در اردیبهشت امسال و بالا رفتن پیک مصرف در تابستان، باعث میشه اکثر کارخانهها با قطعی یا سهمیهبندی برق مواجه بشن، که تولید توی این شرایط برای تولیدکننده ضرر خالصه. - قیمتگذاری دستوری
بعضی وقتها دولت قیمت محصولات رو ثابت نگه میداره که تورم کنترل بشه، اما نتیجهاش اینه که تولیدکننده دیگه سود نمیکنه و ترجیحش تولید کمتره. - نوسانات دلار
نوسانات مکرر قیمت دلار عامل اصلی گرونی مواد اولیه و قطعات وارداتیه. این یعنی هزینه تولید بالا میره ولی قیمت فروش، نه! - تقاضای پایین تو بازار
وقتی پروژههای ساختمانی کمه و ساختوساز خوابیده، تقاضا برای آهن هم پایین میاد. توی این فضا، تولید زیاد منطقی نیست.
پس قیمتها بالا میره یا نه؟
این سؤال خیلیا توی بازاره. واقعیت اینه که فعلاً قیمتها هنوز بالا نرفته، چون تقاضا هم کم شده. ولی این وضعیت ممکنه پایدار نمونه. اگه یهدفعه تقاضا زیاد بشه (مثلاً پروژههای عمرانی بزرگ شروع بشن)، عرضه به مشکل میخوره و اونوقت باید منتظر جهش قیمت باشیم.
صادرات هم دیگه مثل قبل نیست
شاید به این فکر کنی که صادرات میتونه راه نجات باشه. ولی صادرات فولاد هم مثل قبل نیست. با وجود تحریمها، کار با کشورهای دیگه سخت شده. مشکلات بانکی، بیمه، حملونقل بینالمللی… همهی اینا روی صادرات تأثیر گذاشته. البته بعضی کارخانهها دارن تلاش میکنن از مسیرهایی مثل بورس کالا یا شرکتهای واسطه، فروش خارجی داشته باشن ولی خب آسون نیست.
چی میشه اگه همینطوری ادامه پیدا کنه؟
اگر این روند کاهش تولید ادامه داشته باشه، احتمال داره برخی کارخانههای کوچکتر به کلی تعطیل بشن. بازار هم ممکنه با کمبود ناگهانی بعضی مقاطع روبهرو بشه. مثلاً ناودانی یا ورق فولادی که توی پروژههای خاص کاربرد دارن.
کاهش تولید فولاد یه زنگ خطره؛ نه فقط برای تولیدکنندهها، بلکه برای همه فعالای بازار آهن. اگه توی کار ساختوساز، پروژه عمرانی یا خرید و فروش آهن هستی، حتماً بازار رو با دقت رصد کن.
مشاوران آهن هر روز قیمتها و خبرهای مهم بازار رو پوشش میده. قبل از خرید یا فروش، یه سر به ما بزن تا بتونی هوشمندانه تصمیم بگیری.

