
پروژه تولید آهن اسفنجی بیجار بهعنوان یکی از کلیدیترین حلقههای زنجیره فولاد کشور، اکنون به پیشرفت فیزیکی ۵۷ درصدی رسیده و قرار است با ظرفیت تولید سالانه ۱.۶ میلیون تن، نقش مهمی در توسعه صنعتی استان کردستان ایفا کند. این پروژه عظیم که با سرمایهگذاری مشترک شرکت «ایمیدرو» و هلدینگ «توسعه معادن و فلزات» کلید خورده، در آینده نزدیک میتواند به یکی از قطبهای مهم تولید آهن اسفنجی در غرب کشور تبدیل شود.
در جریان سفر وزیر صنعت، معدن و تجارت به استان کردستان، بازدید میدانی از کارخانه نیمهتمام آهن اسفنجی بیجار انجام شد تا آخرین وضعیت این پروژه راهبردی بررسی شود. بختیار خلیقی، مدیرکل صنعت، معدن و تجارت کردستان در حاشیه این بازدید اعلام کرد که پروژه با سرعت مناسبی در حال پیشرفت است و پیشبینی میشود ظرف دو سال آینده به بهرهبرداری برسد.
او با تأکید بر اهمیت این طرح در زنجیره تأمین فولاد، گفت: «پروژه آهن اسفنجی بیجار یکی از نقاط کلیدی توسعه صنعتی در کردستان است که توسط ایمیدرو تأمین مالی شده و هدف آن، تأمین مواد اولیه برای تولید فولاد در داخل استان و کاهش وابستگی به منابع خارجی است.»
اما اهمیت این پروژه فقط به تولید آهن اسفنجی محدود نمیشود. طبق برنامهریزیهای انجام شده، قرار است در کنار این کارخانه، یک واحد فولادسازی و نورد پیوسته با ظرفیت تولید یک میلیون تن ورق گرم فولادی نیز در شهرستان قروه احداث شود. این دو پروژه در کنار هم، میتوانند زنجیره کامل تولید فولاد در استان کردستان را تکمیل کرده و ارزش افزوده زیادی برای منطقه ایجاد کنند.
ارزش سرمایهگذاری در این دو پروژه صنعتی بیش از ۲۰ هزار میلیارد تومان برآورد شده است؛ رقمی قابل توجه که نشان از نگاه بلندمدت و استراتژیک به توسعه متوازن صنایع معدنی کشور دارد. بر اساس اطلاعات رسمی، ۴۴ درصد از این سرمایهگذاری از سوی سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی ایران (ایمیدرو) و ۵۶ درصد آن توسط هلدینگ توسعه معادن و فلزات (ومعادن) تأمین شده است.
این سطح از مشارکت بخش دولتی و خصوصی میتواند الگویی موفق برای سایر استانها باشد؛ بهویژه در مناطقی که ظرفیتهای معدنی دارند اما زنجیرههای تولیدی هنوز کامل نشدهاند. کردستان با در اختیار داشتن منابع غنی و نیروی انسانی متخصص، مستعد تبدیلشدن به یکی از قطبهای فولاد کشور است.
وزیر صمت نیز در جریان بازدید از این پروژه، بر حمایت دولت از توسعه زیرساختهای صنعتی در مناطق کمترتوسعهیافته تأکید کرد و گفت: «پیشرفت پروژه آهن اسفنجی بیجار نشاندهنده اراده جدی در بهرهگیری از ظرفیتهای بومی و منطقهای است. امیدواریم با تکمیل این پروژه و سایر طرحهای مرتبط، شاهد تحولی اساسی در اقتصاد صنعتی کردستان باشیم.»
در سالهای اخیر، آهن اسفنجی به دلیل نقش کلیدی آن در فرایند احیای مستقیم و تولید فولاد با آلودگی کمتر، جایگاه ویژهای در استراتژیهای توسعه صنعت فولاد ایران پیدا کرده است. این ماده، ضمن تأمین خوراک مناسب برای کارخانههای فولادسازی، به کاهش واردات و حفظ منابع ارزی کشور نیز کمک میکند.
اگر پروژه بیجار مطابق برنامه اجرا شود، نهتنها استان کردستان را به یکی از بازیگران مهم صنعت فولاد کشور تبدیل میکند، بلکه در اشتغالزایی، توسعه اقتصادی منطقه، و کاهش مهاجرتهای ناخواسته از مناطق غربی کشور نیز تأثیر زیادی خواهد داشت.
در نهایت باید گفت که آهن اسفنجی بیجار فقط یک کارخانه نیست؛ این پروژه، یک گام بلند به سوی خودکفایی صنعتی در غرب کشور است. پیشرفت ۵۷ درصدی آن در شرایطی که بسیاری از پروژههای مشابه به کندی پیش میروند، نشاندهنده مدیریت فعال و همکاری مؤثر میان دولت و بخش خصوصی است.
اگر همه چیز طبق برنامه پیش برود، باید منتظر باشیم تا تا سال ۱۴۰۶، بیجار با صدای بلند، خود را در نقشه صنعتی ایران بهعنوان «شهر آهن اسفنجی» معرفی کند؛ شهری که روزگاری فقط یک نقطه معدنی بود، اما اکنون در حال تبدیلشدن به یک موتور محرک صنعتی و اقتصادی در غرب کشور است.

