
انتشار صورتهای مالی حسابرسیشده شرکت ذوبآهن اصفهان برای سال مالی ۱۴۰۳، بار دیگر نگاهها را به سمت یکی از کهنهکارترین بازیگران صنعت فولاد کشور جلب کرده است. این شرکت، که در ادبیات صنعتی ایران به «مادر فولاد» شناخته میشود، اکنون با زیان انباشتهای فراتر از ۱۰ هزار میلیارد تومان، در وضعیتی پیچیده قرار دارد؛ وضعیتی که پیامدهای آن تنها به سطح مالیات، سود و زیان محدود نمیشود، بلکه لایههای عمیقتری از ساختار تولید، هزینههای انرژی، استهلاک و سیاستگذاری صنعتی را نیز در بر میگیرد.
بررسی اجمالی صورتهای مالی ۱۴۰۳
طبق اسناد رسمی منتشرشده، ذوبآهن اصفهان سال مالی گذشته را با زیان خالص تلفیقی ۱۰۴۱۲ میلیارد تومان به پایان رسانده است. صورت سود و زیان نشان میدهد که هزینههای مالی، بدهیهای جاری و نوسانات ارزی سهم عمدهای در تضعیف ترازنامه این شرکت داشتهاند. همچنین افت فروش داخلی، محدودیت صادرات و کاهش سود ناخالص ناشی از افزایش بهای تمامشده نیز در تعمیق زیان نقش داشتهاند.
دلایل انباشت زیان و تضعیف عملکرد عملیاتی
بر اساس تحلیل کارشناسان، چند عامل کلیدی باعث فشار مستمر بر عملکرد ذوبآهن اصفهان شدهاند:
- نرخ بالای تسهیلات بانکی و هزینههای مالی: وابستگی این شرکت به منابع مالی گرانقیمت، یکی از مهمترین ریشههای افزایش زیان خالص محسوب میشود. نرخ بهره بانکی بالا باعث شده سهم زیادی از درآمد عملیاتی، صرف بازپرداخت بدهیها شود.
- محدودیت صادراتی و تعرفههای متغیر: در سالهای اخیر، افت دسترسی به بازارهای منطقهای و موانع صادراتی از جمله تعرفههای غیررقابتی و اختلال در مسیر لجستیکی مرزها، فروش خارجی این مجموعه را بهشدت کاهش داده است.
- بحران انرژی و ناپایداری در زنجیره تأمین: قطع برق در تابستان و گاز در زمستان منجر به کاهش محسوس تولید در خطوط ذوب، کوره بلند و نورد میشود و باعث افزایش هزینههای غیرعملیاتی شده است.
- سیاستهای داخلی خرید و عرضه محصولات در بورس کالا: الزام به عرضه در بورس با قیمتهای تنظیمشده، سودآوری این شرکت را دچار چالش کرده است، در شرایطی که قیمت مواد اولیه، مانند آهن اسفنجی و زغال سنگ، روندی صعودی دارد.
اثرات این وضعیت بر بازار مقاطع فولادی
با افزایش زیان انباشته و احتمال محدود شدن توان تولید، نگرانیهایی درباره ثبات عرضه برخی مقاطع فولادی بهویژه تیرآهن و ناودانی به وجود آمده است. ذوبآهن اصفهان یکی از اصلیترین تولیدکنندگان این محصولات در کشور محسوب میشود و هرگونه افت در ظرفیت تولید آن، پیامدهای مستقیم بر بازار داخلی دارد. از سوی دیگر، برخی فعالان بازار معتقدند که تمرکز سیاستگذار بر حمایت از سایر تولیدکنندگان نوردی، ممکن است جایگاه تاریخی این شرکت را بیش از پیش تضعیف کند.
چشمانداز کوتاهمدت و نگاه فعالان بازار
تحلیلگران معتقدند که تا زمانی که وضعیت فروش، تسویه بدهیها و سیاستهای حمایتی روشن نشود، نباید انتظار داشت عملکرد مالی ذوبآهن بهسرعت بهبود یابد. از نگاه فعالان بازار، اصلاح ساختار هزینه، بازسازی رابطه با نهادهای مالی، و تسهیل صادرات، سه محور کلیدی برای عبور از بحران فعلی خواهند بود. در غیر این صورت، احتمال افزایش فاصله میان ذوبآهن و سایر بازیگران بازار فولاد بیش از پیش وجود دارد.
ذوبآهن اصفهان، با سابقهای بیش از نیمقرن در صنعت فولاد کشور، اکنون با چالشی بیسابقه در ابعاد مالی مواجه شده است. عبور زیان انباشته از مرز ۱۰ همت، نشانهای روشن از ضرورت بازنگری جدی در مدل اقتصادی، سیاستهای عملیاتی و جهتگیری راهبردی این مجموعه بهشمار میرود.

